۸ / نهضت ترحمه در حهان اسلام و... منتقل گشت و در زمان عمر بن عبدالعزیز. خلیف؛ اموی. از اسکندریّه به انطاکیّه و سپس به حرّان و بعد به بغداد انتقال یافت. علت انتقال مجلس تعلیم از آتن به اسکندریّه این بود که ظهور دعوت مسیح در بلاد روم موجب شد که هم ساکنان آن دیار مسیحی بشوند و در نتیجه گروهی از فلاسفة بزرگ در اسکندریه آشکار گشتند و همّت بر نظر به کتب قدما گماشتند. آنان همه کتابهای جالینوس را مختصر ساختند و از آنها جمل و جوامع به وجود آوردند تا حفظ و یادگیری آنها آسان گردد. ۲ مشهور جنان است نخستین کسی که کتابهای یونانی را به زبان عربی برگر دانید خالد بن یزید پن معاویه بود که علاقةٌ فراوانی به کیمیا داشت. او که به حکیم آل مروان شهرت داشت. مردی عالم و فاضل بود و به علوم عنایت و همت و محبّت میورزید و چون توجهی خاص به علم صنعت یعنی کیمیا داشت فرمان داد تا گروهی از فیلسوفان یونانی که در مصر ساکن بودند احضار شوند تا آنان کتابهای کیمیا را از یونانی و قبطی به عربی ترجمه کنند و اين نخستین بار بود که در اسلام ترجمه از زبانی به زبان دیگر صورت میگرفت. " ابن ابی اصیبعه در شرح حال ماسرجویه. متطبّب بصره میگوید که او کتاب اهرن (167070) را از سریانی به عربی ترجمه کرد. او مذهب یبهودی داشت و محمّد بن زکریای رازی در کتاب حاوی خود هرجا که میگوید: «قال الیهودی» او را مورد نظر دارد و سپس از ابن جلجل نقل میکند که ماسرجویه در ایام بنیامیه بود و در زمان مروان وفات یافت او کتاب اهرن را به عربی گزارش کرده است و این همان کتابی است که عمر بن عبدالعزیز در کتابخانهها یافته و نزد خود آورده و در زیر جانماز خود نهاده بود و استخاره میکرد که آیا آن را برای انتفاع مسلمانان در اختیار آنان قرار بدهد يا نه؟ تا پس از چهل روز مصمم شد که آن کتاب را در دسترس مسلمانان بگذارد. ۲ از کسانی که بعدها به اوردن کتب از روم عنایت ورزیدهاند. محمد و احمد و ۱ التنبیه والاشراف» ص ۱۰۵. ۲ طبقات الاطباء والحکمای ص ۵۱ ۳ الفهرست ص ۲۰۳. ۹1 عیون الانباء فی طبقات الاطباء ص ۳
— পৃষ্ঠা ৪০ —
লেখাটি পিডিএফ থেকে স্বয়ংক্রিয়ভাবে নেওয়া, তাই ভুল থাকতে পারে। সন্দেহ হলে আসল পৃষ্ঠা দেখুন।