۶ تاریخ ایران از ورود مسلمانان تا پایان طاهریان دو اردوگاه و نحوه برشورد فرماندهان و زیردستان و تشخیص اختلافات فردی و ابحتماعی مسلمانان با حامعهٌ خودی تحت تأثیر آنان قرار گرفته و انگیزهٌ خود را برای مقاومت از دست دادند و گروههایی از ایشان به اسلام گرویدند. برای ایرانیان عجیب بود که میدیدند سفیر مسلمانان به پنشگاه رستم بنا به روایت فتوح البلدان ((بر اسبی لاغر سوار بود و ب رکمر شمشیری آويخته داشت که قبضهٌ آن را به عصب و پوست شتر پیچیده بود و بر آن خرقهای پاره پاره افگنده بود». هرچند تمامی اعرابی که در فتوحات شرکت حستند واحد صفات یاد شده نبودند و به عبارتی» اسلام و عرب یکی نبود» با این حال» در میان اولین فاتحان جمعی از صحابه و تابعین پیامبر(ص) نیز حضور داشتند که برخی از آنها در مناطقی از ایران سکونت گزیدند و به رشد و توسعه اسلام یاری نمودند. در مجموع باید گفت: مقایسه دو نظام و دو جامعهٌ ایرانی و اسلامی و توجه به پیام اسلام» برای گرویدن برخی از قشرهای اجتماعی به اسلام انگیزه و محرکی بسیار مهم بود. وعدههای عدالت و برادری که در اولین گفتگوهای سفرای مسلمان مطرح میشد و تا کید بر این نکته که همه انسانهاء فرزندان آدم و حوایند» برادر و از یک پدر و مادرنده چنان جذابیتی در بین مردم ایجاد کرد که موجب گردید تا یکی از همراهان رستم همانجا اسلام اختیار کند»" و یا این سخنان مغیره در دربار رستم که (ما مردم عرب همه برابریم وکسی از ما دیگری را به بندگی نمیگیرد» پنداشتم شما نیز با قوم خویش برابرید؛ چنانکه ما عربان برابریم. بهتر بود به من میگفتید که بعضیتان خدای بعضی دیگرید»» موب شد که به قول طبری زیونان قوم گفتند: «به خدا مرد عرب راست گفت»» و دهقانان ساسانی هم به تأثیر کوبنده آن اعتراف کردند و گفتند: (به خدا سخنی گفت که بندگان ما پیوسته بدان متمایل خواهند بود) ". شکست حصارهای طبقاتی و آزادیهای اجتماعی که اسلام وعده آن را داده بوده توانست به زودی حامعه بسته ایران را تحت تاثیر خود قرار دهد. تحرک اد ۷ ان ۳ 1 1 ثرا و و در ۲ همان؛ ص ۰۲۵۷ . ۲. تاریخ طبری؛ ج ۲ص ۲۵۹. ۳ همان؛ ص ۲۶۱.
— পৃষ্ঠা ৬৪ —
লেখাটি পিডিএফ থেকে স্বয়ংক্রিয়ভাবে নেওয়া, তাই ভুল থাকতে পারে। সন্দেহ হলে আসল পৃষ্ঠা দেখুন।