اوضاع اجتماعی ۳٩ با سپاه اعراب مسلمان پرداختند و در این راه کشته شدند یا به اسارت در آمدند » اما بزودی» به علت فقدان حکومت مرکزی و اتکا بر درآمدهای ارضی» نا گزیر په سازش با مسلمین شدند. " حتی حکام محلی منطقه سواده پیش از این و در ابتدای تهاجمات مرزی اعراب» یزدگرد را تهد ید کرده بودند که اگر به حفظ منافع آنها در مقابل مسلمانان اهتمام نورزد تسلیم مسلمین خواهند ه در نواحی شرقی ایران همچون خراسان نیزه حکام و اشراف محلی» بویژه دهقانان» به دلیل عدم انگیزه مقاومت و نیز حفظ جایگاه اجتماعی و امتیازهای شخصی و نیازشان به اعراب برای متوقف ساختن حملات اقوام ترک» بسرعت راه مسالمت با مسلمانان را در پیش گرفتند و حتی برای تسلیم مناطق تحت نفوذ خود به ایشان» پیشقدم شدند» مثلاً مرزبان طوس در سال ۲٩ ه. به والی بصره و کوفه نامه نوشت و آن دو را به خراسان فراخواند." هرچند سازش بزرگان خراسان با اعراب طبق شرایط مسلمانان انجام میگرفت» اما موحب شد ایشان» نسبت به همردیفان خود در غرب ایران» کمتر آسیب ببینند. این گروه احتماعی نیز که دلبستگی چندانی به ساسانیان نداشتند» حتی حاضر نشدند شاه فراری ایران را پناه دهند و سرانجام او را به قتل رساندند." آنان در آخرین روزهای حکومت ساسانیان از چنان موقعیت و نفوذی برخوردار بودند که سقوط ساسانیان در آغاز برای اتباع ایشان محسوس نبود؛ " تا آنجا که برخی محققان؛ روحیهٌ تجزیهطلبی امرای محلی را از جمله علل سقوط دولت ساسانی دانستهاند.۲ این گروه که بیش از آنکه به دفاع از شاه ساسانی و سقوط کشور بیندیشند به حفظ مال و خست . برای تمونه ر. ک.؛ اشبارالطوال؛ ص ۱۲۳ و تاریخ یعقوبی؛ ج ۲» ص ۱۳۱. و فتوحالبلدان؛ ص ۲۴۲ به بعد. . ر. ک.؛ اخبارالطوال؟ ص ۱۳۳. و الفتوح؛ ج ۱» ص ۳۳۷. و فتوحالبلدان؛ ص ۲۶۵. تاریخ طبری؛ ج ۲ ص ۲۵۲ . فتوحالبلدان؛؟ ص ۳۳۰. و تاریخ یعقوبی؛ ج ۲» ص ۰۱۶۷ الفتوح؛ ج ۱ ص ۳۱۷. و تاری خگردیزی؛ ص ۰۱۰۴ . تاریخ ایرانیان و عربها در زمان ساسانیان؟ ص ۶۷۳ . پطروشفسکی» ایلیا پاولوویچ؛ اسلام در ایران؛ ص ۲؟. بت ما ما و مد هه
— পৃষ্ঠা ৪৭ —
লেখাটি পিডিএফ থেকে স্বয়ংক্রিয়ভাবে নেওয়া, তাই ভুল থাকতে পারে। সন্দেহ হলে আসল পৃষ্ঠা দেখুন।