۳۲ تاریخ ایران از ورود مسلمانان تا پایان طاهریان مقاومت به تصرف اعراب در آمدند. در دوران خلافت علی (ع) نیز به علت جنگهای داخلی مسلمین؛ رکودی در فتوحات ایجاد شد و حتی برخی از نقاط فتح شده سر به شورش برداشته» از پرداخت جزیه و خراج سر باز زدند.! انگیزه فتوحات مسلمین انگیزه و مشوق اصلی مسلمین در اتخاذ شیوه تهاجمی به خارج از جزیرةالعرب چه بود؟ در یک جواب کلی میتوان انگیزههای اعتقادی» اقتصادی و سیاسی را برشمرد. بدون شک شرکت گروهی از مهاجمان اولیه در فتوحات؛ بر پایه ایمان و شور مذهبی و با قصد جهاد و نشر اسلام بوده است. " در بین سپاهیان عرب که غالبا از تازهمسلمانان عهد متأخر زمان پیامبر (ص) تشکیل شده و برخی از ایشان تازه از فضای ارتداد خارج شده بودند» عدهای یافت میشدند که داوطلبانه و با زبان روزه به استقبال شهادت میرفتند. ۳ اینان که کشتن و کشته شدن در نبرد را یکسان تلقی میکردند» پیداست که در راه دین خود میبجنگیدند» و عدالت و مساوات را شعار خویش ساخته بودند و با همین شوق به عدالت و علاقه به مساوات بود که قسمت عمده دنیای متمدن آن روز را که طعمه دولتهای ايران و بیزانس شده بود از کام آنان بیرون کشیدند, در این میان نرای ده بسیاری کسب غنیمت انگیزه اصلی محسوب میشد. پارهای مورخان فسقر و گرسنگی نقصان کشاورزی» افزایش جمعیت جزیرةالعرب و کافی نبودن مواد غذایی را از عوامل اصلی مهاجرتهای مکرر اعراب در قبل از اسلام به سرزمینهای شمالی برشمردهاند." اگر این خبر صحت داشته باشد که مقارن با ظهور اسلام» راه مهاجرت اعراب از هر سو (ایران» روم و حبشه) مسدود شده بوده وعد؛ٌ پیامبر به امت خویش در جنگ خندق» مبنی بر تملک خزاین و گنجهای فتوحالبلدان؛ ص ۳۹ و تاریخ طبری؛ *ج ۲ ص ۶۲ ۲ حضور تعداد زیادی از اصحاب پیامبر در این جنگهاء بیشتر با اين هدف صورت میگرفت. فتوحالبلدان؛ ص ۷۰ 5 زرینکوب» عبدالحسین؛ بامداد اسلام؛ ص ۷۷ ۵. ۳ ج ۱ص ۱۶ ۰۱/۸
— পৃষ্ঠা ৪০ —
লেখাটি পিডিএফ থেকে স্বয়ংক্রিয়ভাবে নেওয়া, তাই ভুল থাকতে পারে। সন্দেহ হলে আসল পৃষ্ঠা দেখুন।