فصل سوم ظهور آیینهای نوظهور داخلی» همچون آیین مانی و مزدک» علاوه بر آنکه موجبات نفوذ مذاهب خارجی چون مسیحیت و آیین بودایی را در قلمرو ساسانی فراهم آورد» بر هم خوردن نظم و توازن اجتماعی موجود را نیز نشان داد و از تزلزل مبادی فکری جامعهای خبر داد که مدعی وحدت اندیشه و ثبات فکری بود. در واقع» عدم موفقیت آیین رسمی در سوق دادن تمامی قلمرو ساسانی به سوی مذهبی واحد از ماهیت نسبتا غیر ترویجی این مذهب بخصوص در آن دوران نشأت میگرفت؛ زیرا اصولاً این آیین بیشتر به آریایبهای ایرانی اختصاص داشت و داعیه جهانشمولی نداشت و رژسای آن داعیه نجات و رستگاری کلیه ابنای بشر را نداشتند.! آیین رسمی در دوران پایانی خود؛ کاملاً حنبه دفاعی به خود گرفته بود و حزای خروج از این آیین قتل بود" و یا حداقل موب حرمان از ارث و محرومیت از حق مالکیت میشد. "| گرچه طی فرمانهایی گذار از دینی و گرایش به دین دیگر منع شده بو اما این دستور پیشتر متوبحه زرتشتیان بود و از روحیه دفاعی آیین زرتشت و عقبنشینی در مقایل حریفان خبر میداد. در حقیقت [1 زرتشت در دورههای پایانی» شکوه و ۱. ایران در زمان ساسانیان؛ ص ۲۹۰. ۲ تاریخ ایرانیان و عربها در زمان ساسانیان؛ ص ۳۱۲ و ۷۹؟. ۳ ايران در زمان ساسانیان! ص ۳۴۱. ؟ ایران در آستانه پورش تازیال؛ ص ۱۷۶. ۱۵
— পৃষ্ঠা ২৩ —
লেখাটি পিডিএফ থেকে স্বয়ংক্রিয়ভাবে নেওয়া, তাই ভুল থাকতে পারে। সন্দেহ হলে আসল পৃষ্ঠা দেখুন।