معارف التر آن ۰ لس آن با دقت دیده شود. در خواهیم یافت که سلوکی بهتر از آن با اسیران مستشرق مشهور موسیوگستاولیبون در کتاب خود به نام «تمدن عرب» نوشته است: هنگامی که لفظ برده به گوش یک اروپایی میرسد که عادت به غوانلان آن روابات ار بکای :داشته :درعهدسی سال تم شب شنم است فورأً خیال آن مسکینانی به دل او خطور میکند که دست و پای بسته گرفتار زنجیرهایی هستند که بر گردنشان طوق گذاشته زیر شلاق قرار گرفته بودند و غذای آنها برای سد رمق کفایت نمیکرد و جهت سکونت آنها جز اتاقهای تاریکی مکان دیگر مهیّا نبود؛ من اینجا بحث نمیکنم که این تصوّر تا چه حذی صحیح است و آیا این موارد با آنچه انگلیسها ظرف چند سال در امریکا مرتکب شدند. صادق میاید یا خیر؟ ولی بدیهی است که تصوّر برده» نزد اهل اسلام با آنچه نزد نصارا وجود دارد. متفاوت است!۱. حقیقت ان است که در بسیاری موازد جز برده قرار دادن. راهی دیگر وجود ندارد؛ زیرا اگر برده قرار داده نشود عقلاً سه صورت دیگر ممکن است: ۱- قتل» ۲- آزاد رها ساختن؛ ۳- اسارت دایم و بسا اوقات هر سه صورت مخالف با مصلحت میباشند. قتل از ان جهت مناسب نمی باشد که گاهی اسیر دارای صلاحیت خوبی میباشد و در صورت آزاد گذاشتن بسا اوقات این خطر احساس میشود که او به دارالحرب برگردد و خطری علیه مسلمانان ایجاد شود پس حالا دو صورت دیگر باقی میباشد یکیبرای هميشه اسیر نگهداشته شود و چون امروز به جزیرهی جداگانهای اعرام شود دوم اینکه برده قرار داده از لیاقت و شایستگی او استفاده گردد و حقوق انسانیتش کاملاً مراعات گردد» هر کس میتواند دریابد که از این دو ۱- متقول از داثرةالمعارف فر ید و جدی ۴ ص ٩ ۷ ۲. ماده استر قاق.
— পৃষ্ঠা ১৪ —
লেখাটি পিডিএফ থেকে স্বয়ংক্রিয়ভাবে নেওয়া, তাই ভুল থাকতে পারে। সন্দেহ হলে আসল পৃষ্ঠা দেখুন।